Từ MacBook Air M1 lên MacBook Air M5: 6 năm có đủ biến M1 thành “đồ cổ”?

Năm 2020, MacBook Air M1 từng tạo ra một cú hích rất lớn. Con chip Apple Silicon đầu tiên dành cho Mac giúp một chiếc laptop mỏng nhẹ có hiệu năng đáng nể nhưng vẫn duy trì thời lượng pin tốt. Apple công bố M1 có CPU 8 lõi, GPU tối đa 8 lõi và Neural Engine 16 lõi.

Đến năm 2026, MacBook Air M5 đã xuất hiện.

Vậy sau khoảng 6 năm, M1 có thực sự trở thành một chiếc MacBook “đồ cổ”? Hay sự thật là M1 vẫn đủ tốt cho phần lớn người dùng, chỉ có điều M5 đang mở rộng giới hạn của những gì một chiếc MacBook Air có thể làm?


M1 từng là một bước nhảy rất lớn
Nhìn lại thời điểm 2020, MacBook Air M1 không phải một bản nâng cấp nhỏ.

M1 đánh dấu bước chuyển từ chip Intel sang Apple Silicon trên Mac. Apple cho biết MacBook Air M1 có CPU 8 lõi, GPU 7 hoặc 8 lõi, Neural Engine 16 lõi và thời lượng pin công bố lên đến 18 giờ xem video. Máy cũng có thiết kế không quạt, giúp vận hành yên tĩnh.

Điều đáng nói là M1 không chỉ mạnh hơn ở thông số. Nó thay đổi cách người dùng nhìn về laptop mỏng nhẹ.

Trước đây, nhiều người thường nghĩ một chiếc laptop mỏng nhẹ phải đánh đổi hiệu năng. M1 khiến quan niệm này thay đổi khá nhiều.

Vì vậy, nếu bạn đang dùng một chiếc MacBook Air M1 và chủ yếu làm Word, Excel, trình duyệt, chỉnh sửa ảnh nhẹ, học tập hoặc làm việc văn phòng thì gọi M1 là “đồ cổ” có lẽ hơi quá.

Nhưng M5 đã tiến xa hơn khá nhiều
Vấn đề nằm ở chỗ: M1 vẫn dùng được không có nghĩa M5 không đáng nâng cấp.

MacBook Air M5 được Apple giới thiệu vào tháng 3/2026 với CPU 10 lõi và GPU lên đến 10 lõi. Điểm đáng chú ý là Apple tập trung khá nhiều vào khả năng xử lý AI, khi GPU của M5 có Neural Accelerator trong mỗi lõi.

Theo số liệu Apple công bố, MacBook Air M5 có hiệu năng cho một số tác vụ AI nhanh hơn tới 9,5 lần so với MacBook Air M1. Với các tác vụ cụ thể như nâng cấp video bằng AI, kết xuất 3D hay xử lý ảnh, khoảng cách giữa hai thế hệ cũng có thể rất lớn.

Tất nhiên, đây là các kết quả benchmark trong những tác vụ cụ thể chứ không có nghĩa mọi thao tác hằng ngày đều nhanh hơn 9,5 lần.

Đây chính là điểm người dùng M1 cần lưu ý.

Nếu bạn chỉ mở Chrome, đọc email và làm Excel cơ bản, sự khác biệt có thể không khiến bạn “wow” ngay lập tức.

Nhưng nếu bắt đầu sử dụng các tác vụ AI, chỉnh sửa ảnh/video, dựng 3D hoặc xử lý nhiều ứng dụng cùng lúc, khoảng cách giữa M1 và M5 sẽ rõ ràng hơn.

Một thay đổi khác dễ nhận thấy: dung lượng lưu trữ
Đây có lẽ là một trong những điểm thực tế hơn cả hiệu năng.

MacBook Air M5 có SSD 512GB ở cấu hình tiêu chuẩn, gấp đôi mức lưu trữ khởi điểm của thế hệ trước. Apple cũng cho biết SSD trên M5 có tốc độ đọc/ghi cao hơn so với thế hệ M4 và có thể cấu hình tối đa 4TB.

Trong khi đó, MacBook Air M1 từng có nhiều cấu hình lưu trữ, trong đó mức 256GB và 512GB khá phổ biến.

Sau vài năm sử dụng, dung lượng 256GB có thể bắt đầu trở thành vấn đề nếu bạn lưu nhiều ảnh, video, tài liệu hoặc ứng dụng.

Vì vậy, đôi khi lý do khiến người dùng muốn đổi M1 không phải vì máy “chậm”, mà đơn giản là không gian lưu trữ đã trở thành điểm nghẽn.

Vậy M1 còn phù hợp với công việc văn phòng?
Câu trả lời là có.

Nếu nhu cầu của bạn chủ yếu là:

• Word, Excel, PowerPoint.
  
  
• Email và trình duyệt.
  
  
• Học trực tuyến.
  
  
• Quản lý tài liệu.
  
  
• Photoshop hoặc chỉnh ảnh cơ bản.
  
  
• Xem phim, nghe nhạc.
  
  
• Lập trình ở mức thông thường.
  

thì M1 vẫn có thể đáp ứng tốt nếu máy đang hoạt động ổn định và pin chưa xuống quá nhiều.

Đây cũng là lý do mình không nghĩ người dùng M1 nhất thiết phải nâng cấp chỉ vì M5 đã ra mắt.

Laptop không phải điện thoại, không nhất thiết cứ có thế hệ mới là thế hệ cũ phải thay ngay.

Khi nào M1 bắt đầu có lý do để nhường chỗ cho M5?
Có một vài trường hợp mà việc nâng cấp bắt đầu trở nên hợp lý hơn.

1. Bạn cần hiệu năng AI nhiều hơn
M5 được thiết kế với trọng tâm AI rõ ràng hơn. Apple cho biết M5 có Neural Accelerator trong mỗi lõi GPU và hỗ trợ các tác vụ AI mạnh hơn đáng kể so với M1.

Nếu công việc ngày càng phụ thuộc vào AI, đây là một lý do đáng cân nhắc.

2. Bạn thường xuyên chỉnh sửa ảnh, video hoặc 3D
M1 vẫn có thể xử lý nhiều tác vụ sáng tạo, nhưng khoảng cách hiệu năng sau nhiều thế hệ chip là điều khó bỏ qua.

Apple công bố M5 có thể nhanh hơn M1 tới 6,9 lần trong một tác vụ nâng cấp video bằng AI trên Topaz Video, tới 6,5 lần trong kết xuất 3D trên Blender và tới 2,7 lần trong xử lý ảnh trên Affinity ở các bài kiểm tra cụ thể.

Nếu đây là công việc kiếm tiền của bạn, thời gian xử lý được rút ngắn có thể đáng giá hơn nhiều so với việc chỉ nhìn vào con số cấu hình.

3. Bạn cần RAM và dung lượng lưu trữ rộng rãi hơn
Đối với người thường xuyên đa nhiệm, sử dụng nhiều ứng dụng hoặc làm việc với dữ liệu lớn, việc có cấu hình bộ nhớ và SSD rộng rãi sẽ thoải mái hơn.

MacBook Air M5 hiện có dung lượng lưu trữ khởi điểm 512GB, trong khi cấu hình M1 phổ biến trên thị trường máy cũ có thể chỉ 256GB.

4. Chiếc M1 của bạn đã xuống pin hoặc có vấn đề phần cứng
Đây là trường hợp thực tế nhất.

Một chiếc MacBook Air M1 có thể vẫn chạy tốt về hiệu năng, nhưng sau nhiều năm sử dụng, pin, bàn phím, màn hình, cổng kết nối hoặc các linh kiện khác có thể bắt đầu xuất hiện vấn đề.

Khi chi phí sửa chữa và thay pin bắt đầu tăng, việc bán lại máy cũ rồi nâng cấp lên thế hệ mới có thể hợp lý hơn.

Vậy 6 năm có biến M1 thành “đồ cổ” không?
Mình nghĩ là chưa.

Nếu định nghĩa “đồ cổ” là một thiết bị không còn đáp ứng được nhu cầu hiện tại thì MacBook Air M1 chưa đến mức đó.

Điều thú vị nhất của M1 sau 6 năm chính là: nó vẫn đủ mạnh để khiến nhiều người dùng phổ thông không cảm thấy bắt buộc phải nâng cấp.

Nhưng nếu đặt M1 cạnh M5, câu chuyện lại khác.

M5 có hiệu năng AI cao hơn đáng kể, GPU thế hệ mới, khả năng xử lý các tác vụ sáng tạo tốt hơn, SSD khởi điểm 512GB, Wi-Fi 7, Bluetooth 6 và nhiều cải tiến về tính năng.

Nói cách khác, M1 chưa “già”, nhưng M5 đã trưởng thành hơn rất nhiều.

Nếu chiếc M1 hiện tại vẫn đáp ứng tốt công việc, cứ tiếp tục sử dụng.

Còn nếu bạn bắt đầu cảm thấy máy thiếu dung lượng, cần xử lý AI, chỉnh sửa ảnh/video thường xuyên hoặc muốn một chiếc MacBook có khả năng đáp ứng tốt hơn cho vài năm tới, lúc đó nâng cấp lên MacBook Air M5 sẽ có nhiều lý do thuyết phục hơn.

Còn bạn thì sao?
Nếu đang sử dụng MacBook Air M1, bạn có ý định nâng cấp lên M5 không?

Hay bạn thuộc nhóm “M1 vẫn chạy ngon thì chưa có lý do gì phải đổi”?

Mình khá tò mò muốn biết mọi người đang dùng M1 cho công việc gì và đâu là lý do thực sự khiến bạn muốn nâng cấp lên thế hệ mới.